Zašto neke plasteničke folije traju 2 godine, a druge 5+?

Kvalitet sirovine, formulacija aditiva i tehnologija proizvodnje često su važniji od same debljine folije.

Kada proizvođači biraju plasteničku foliju, najčešće se fokusiraju na cenu, debljinu i deklarisani garantni period. Međutim, debljina sama po sebi nije pouzdan pokazatelj kvaliteta niti dugotrajnosti.

Zahvaljujući napretku u kvalitetu sirovina, formulaciji aditiva i tehnologiji višeslojne koekstruzije, savremene plasteničke folije mogu postići veću mehaničku čvrstoću, bolju otpornost na starenje i duži vek trajanja čak i pri manjoj debljini od starijih generacija folija.

Zato folije iste debljine, pa čak i folije manje debljine, mogu imati značajno različite performanse i trajnost u proizvodnji.

Razlog leži u faktorima koji nisu vidljivi golim okom.

Kvalitet sirovine i formulacije

Dugotrajnost plasteničke folije ne određuje samo količina UV stabilizatora, već i kvalitet njihove formulacije. Profesionalne višeslojne folije sadrže pažljivo odabrane UV stabilizatore, antioksidanse i specijalne aditive koji usporavaju starenje materijala i produžavaju njegov radni vek.

Proizvođači koji razvijaju sopstvene masterbače i aditive imaju veću kontrolu nad kvalitetom i performansama finalnog proizvoda. Plastika Kritis je jedan od retkih evropskih proizvođača koji pored plasteničkih folija razvija i proizvodi sopstvene aditive i masterbače, koje koristi u svojoj proizvodnji, ali i isporučuje drugim proizvođačima plastike širom sveta. Takav pristup omogućava izuzetnu konzistentnost kvaliteta i dugoročnu stabilnost performansi.

UV zračenje i klimatski uslovi

Sunčevo UV zračenje predstavlja glavni uzrok starenja plasteničke folije. Međutim, UV garancija ne znači isto u svim regionima.

Ista folija neće biti jednako opterećena u severnoj Evropi i na Balkanu, gde je intenzitet UV zračenja znatno veći. Zato ozbiljni proizvođači svoje proizvode projektuju za konkretne klimatske zone i uslove eksploatacije.

Pored UV zračenja, vetar, grad, sneg i velike temperaturne oscilacije dodatno utiču na trajnost folije i njena mehanička svojstva.

Uticaj sredstava za zaštitu bilja

Preparati koji sadrže sumpor i hlor, a koriste se za zaštitu bilja i dezinfekciju, mogu ubrzati degradaciju UV stabilizatora i skratiti vek trajanja folije. Zbog toga je kod intenzivne proizvodnje važno koristiti folije sa povećanom otpornošću na hemijski uticaj i izbegavati direktno prskanje folije pesticidima.

Anti-drip i anti-fog svojstva

Mnogi proizvođači obraćaju pažnju na debljinu folije, a zanemaruju trajnost anti-drip i anti-fog aditiva.

Kod standardnih folija ovi aditivi vremenom migriraju ka površini i gube efikasnost, što dovodi do stvaranja kapljica kondenzata i magle na unutrašnjoj strani folije. Posledica su manji prolaz svetlosti, veći rizik od bolesti i lošiji uslovi za rast biljaka.

Kvalitetne višeslojne folije zadržavaju ova svojstva znatno duže, obezbeđujući stabilniju mikroklimu tokom celog perioda korišćenja.

Pravilna montaža je podjednako važna

Čak i najkvalitetnija plastenička folija može biti oštećena nepravilnom montažom.

Oštre ivice konstrukcije, prekomerno zatezanje ili stalno lepršanje folije na vetru stvaraju lokalna naprezanja koja ubrzavaju propadanje materijala. U praksi se oštećenja često javljaju upravo na mestima kontakta folije sa konstrukcijom.

Pravi pokazatelji kvaliteta

Kada se procenjuje kvalitet plasteničke folije, nije dovoljno posmatrati samo da li je ostala na konstrukciji nakon nekoliko godina.

Kod savremenih plasteničkih folija pitanje više nije koliko je folija debela, već koliko dugo zadržava svoja funkcionalna i mehanička svojstva tokom eksploatacije.

Mnogo važnije pitanje je:

• koliko dugo zadržava punu propusnost svetlosti,
• koliko dugo funkcioniše anti-drip efekat,
• koliko je otporna na hemijski uticaj sredstava za zaštitu bilja,
• koliko uspešno održava stabilnu mikroklimu u plasteniku,
• koliko dugo zadržava mehaničku čvrstoću i otpornost na cepanje.

Upravo od tih parametara zavise prinos, kvalitet proizvodnje i ukupna isplativost investicije.

Zaključak

Iako početna investicija može biti veća, kvalitetna plastenička folija kroz duži radni vek, manje troškove zamene i pouzdanije uslove proizvodnje donosi veću vrednost i bolji povraćaj investicije tokom godina eksploatacije.